| పురాణేతిహాసములు | శ్రీమహాభారతము | ఆరణ్యపర్వము - చతుర్థాశ్వాసము |
| క. |
అని యేను వేఁడికొనుటయు | ఘనతరకరుణారసానుకలితహృదయుఁ డై తన దివ్యమహిమ యిట్లని | వనజాక్షుఁడు సెప్పె గారవంబున నాకున్. |
263 |
| ఆ. |
‘అనఘ! దేవతలును మునులును నాదైన | మహిమఁ దెలియ లేరు, మహితబుద్ధి నతులపుణ్యమతివి పితృభక్తుఁడవు గాన | యెలమి నీకుఁ జెప్పవలసెఁ దెలియ. |
264 |
| క. |
నారము లందురు జలముల; | నారయ నారములు నాకు నయనం బగుటన్ నారాయణుఁ డను పేర, న | పారనిగమఫణితులందుఁ బరఁగుదుఁ బేర్మిన్. |
265 |
| తే. |
అట్టి నారాయణాఖ్యుండ నైన నేను | శాశ్వతుండ నై ప్రభుఁడనై సకలజగము లోలిఁ బుట్టింతుఁ బాలింతు నుచితవేళ | సంహరింతుఁ జిదానందశాలి నగుచు. |
266 |
| మత్తకోకిల |
అంబుజాసనుఁ డింద్రుఁ డీశ్వరుఁ డంతకుండు ధనేశ్వరుం డంబుధీశుఁడు లోనుగా సుర లస్మదాకృతు; లుర్వి పా దంబు, లగ్ని ముఖంబు, సూర్యసుధాకరుల్ నయనంబు, లీ యంబరంబు శిరంబుగా నిటు లద్భుతాకృతి నుండుదున్. |
267 |
| చ. |
అతులితదక్షిణాన్వితమహాధ్వరసంఘము లే నొనర్చితిం; జతురమనీషితాప్రచురసౌఖ్యులు భూసురముఖ్యు లంచిత వ్రతులు మహీపతుల్ సుగుణవంతులు వైశ్యులు భక్తి నన్ను సం తతమును గొల్తు రీక్షితి నుదాత్తమహాక్రతు కర్మశీలురై. |
268 |
| చ. |
విలయపయోధిమగ్న మగు విశ్వమహీవలయంబుఁ దొల్లి యే నలఘువరాహవిగ్రహుఁడ నై వెస నెత్తితి, శేషమూర్తి నై లలితఫణాసహస్రకము లావునఁ దాల్తు నశేషధాత్రియున్ జలనిధి నిమ్నగా నగ లసన్నగరీ వనమండలంబుతోన్. |
269 |
| క. |
బాడబదహనుఁడనై వడి | నేడు సముద్రముల జలము లేఁ గ్రోలుదు నీ రేడుజగంబులు విలయముఁ | గూడెడు నెడఁ దజ్జలంబు గొనకొని విడుతున్. |
270 |
| చ. |
వదనభుజోరుపాదముల వర్ణచతుష్టయమున్ యుగాదియం దొదవ సృజింతు; ఋగ్యజుషసూక్తులు సామము నయ్యథర్వమున్ విదితముగా మదీయముఖవీథుల నుద్భవమొందు; నన్నియుం దుదిఁ బరివర్తనక్రమవిధూతము లై ననుఁ జేరుఁ గ్రమ్మఱన్. |
271 |
| క. |
అనహంకృతు లక్రోధను | లనసూయులు సంగరహితు లధ్యాత్మవిదుల్ ఘనసత్యాత్మకులు మహా | మునులు ననుం గొల్తు రెపుడు మోక్షాపేక్షన్. |
272 |
| తే. |
అఖిలనక్షత్రతారాగ్రహములు గగన | పవనదిశలును మత్స్యరూపములు వినవె! సకలరత్నాకరంబులు శయ్యగాఁగ | నిత్యసుఖలీలమై శయనింతు నేను. |
273 |
| క. |
దానము సత్యంబు తపో | జ్ఞానాహింస లనఁబరఁగు సాత్త్వికగుణసం తానముఁ గామక్రోధా | జ్ఞానంబులు మన్మయములు సంయమివర్యా! |
274 |
| క. |
విను మింకఁ బెక్కుమాటలఁ | బని యేటికి? జగమునందుఁ బ్రకటితముగఁ గ ల్గినయదియు నేన, లేనిది | యును నేన; సునిశ్చితముగ నూహింపు మెదన్. |
275 |
| ఉ. |
ఎప్పుడు ధర్మహాని యగు, నెప్పు డధర్మము మీఱుఁ, గ్రూరు లై యెప్పుడు దైత్యు లుబ్బుదురు, హీనతఁ బొందుదు రెప్డు వేల్పు లే నప్పుడు సత్కులీనుల గృహంబుల నుద్భవ మొంది లీలమై నెప్పటియట్ల నిల్పుదు సురేంద్రుల నంచితధర్మపద్ధతిన్. |
276 |
| క. |
సితరక్తనీలపీత | ద్యుతి విలసితరూపములఁ జతుర్యుగముల నే నతిధృతిఁజరియించి సమం | చితధర్మస్థాపనంబు సేయుదు ననఘా! |
277 |
| మత్తకోకిల |
కాలచక్రము నిర్వికల్పము గాఁగ నేన నయింతు ను న్మీలితక్రమవిక్రమైకమృద్ధినై; లయవిక్రియా వేళ నింతయు సంహరింతుఁ బ్రవృద్ధయోగబలోల్లస త్కాలరూపము దాల్చి దుర్వహగర్వనిర్వహబుద్ధి నై. |
278 |
| క. |
నా తెఱఁగంతయు నిప్పుడు | చేతోముద మొదవ నీకుఁ జెప్పితిఁ ద్రిజగ ద్ధాత యగు పితామహుఁడు సు | జాతుఁడు నాయెడలఁ జక్క సగబాలు సుమీ! |
279 |
| వ. | నారాయణాభిధానుండ నైన యేను బాలరూపంబున శంఖచక్రగదాధరుండ నై యేకార్ణవంబునందు మహాయుగసహస్రసమయంబయిన కాలంబున యోగనిద్రాపరవశుండనై యుండుదు; నిట్టి దారుణకల్పాంతంబు సూచి నీవు భీతుండ వగు టెఱింగి, నీవలని యనుగ్రహంబున నాత్మగుప్తంబు లైన సకలలోకంబులు గనునట్టి తెఱంగుఁ గావించితి; నీ వింక నిశ్శంకహృదయుండ వయి వలసినయెడం జరియింపుము; మదీయనాభికమలకర్ణికాశయనుం డయి యున్న చతురాననుండు మేల్కని సృజియించు లోకంబు లేర్పడం జూచెద’ వని యానతిచ్చి యద్దేవుం డచ్చోటన యంతర్హితుం డయ్యె; నత్యంత విచిత్రం బైన యీవృత్తాంతంబు నాకు ననుభవగోచరం బైనయది. | 280 |
| శా. |
నా కమ్మైఁ బొడసూపెఁ దాను గృపతో నా కందు; నేఁ డియ్యెడన్ నీకున్ గాదిలిచుట్టమై సచివుఁడై నెయ్యంబుమై నున్న పు ణ్యాకారుం గమలాయతాక్షుఁ గరుణైకాయత్తు నత్యుత్తమ శ్లోకుం గృష్ణునిఁ గంటి; నా సుకృతముల్ శోభిల్లెఁ బక్వంబు లై. |
281 |
| క. |
ఈ దేవదేవుకరుణం | గాదే కురునాథ! నిర్వికారుఁడనై నిః ఖేదుఁడ నై యుండుదు దే | వాదివివిధభూతవిలయ మయ్యెడునపుడున్. |
282 |
| తే. |
అనఘ! యిద్దేవుసన్నిధి యగుటఁ గాదె | నాకుఁ బూర్వవర్తనకథనంబునందు బోధ మిప్పుడు గలిగె; నిప్పుణ్యుఁ బరమ | పురుషుఁ ప్రభవిష్ణుఁ గృష్ణుని శరణు సొరుము.’ |
283 |