శ్రీమహాభారతము - శాంతిపర్వము - పంచమాశ్వాసము - వ్యాసుఁడు శుకున కుపదేశించిన పరబ్రహ్మ ప్రాప్తి సాధన ప్రకారము - కవిత్రయ భారతము - కవిత్రయము - నన్నయ - తిక్కన - ఎఱ్ఱన - ఆంధ్రమహాభారతము

వ్యాసుఁడు శుకున కుపదేశించిన పరబ్రహ్మ ప్రాప్తి సాధన ప్రకారము (సం. 12-231-3)

క.	‘పరమబ్రహ్మపదము న \| ధ్వరముననో, ప్రజ్ఞ పెంపు వలననొ, యోగా చరణముననొ, సాంఖ్యసమా \| దరణముననొ పొందవచ్చుఁ దత్త్వజ్ఞవరా!’	104
చ.	అనుటయు నమ్మునిప్రవరుఁ డాతని కిట్లను ‘నీవు పేరు గ్రు చ్చినయవి యెల్ల మేల; సవిశేషతపంబును, నింద్రియప్రవ ర్తనముల నిగ్రహించుటయు, రాగము లోభముఁ ద్రోవఁ జాలు నే ర్పును దృఢవిద్యయుం గలుగు పుణ్యుఁడు వొందఁగనోపు బ్రహ్మమున్‌.	105
క.	విను! మందు నొక విశేషం \| బనఘా! బుద్ధీంద్రియంబు లైదును బరముం గను వెలుఁగున కడ్డము వా \| ని నడంగింపంగ మనసునిపుణత యొప్పున్‌.	106
క.	మనసు నియమింప భూతా \| త్ముని యత్నం బోపు నియమమునకున్‌ లోనై మన సింద్రియములఁ గుదియిం \| చిన శబ్దాదులు దొఱంగి సిద్ధి దొరకొనున్‌.	107
ఆ.	కనుట వినుట యాదిగాఁ గల యింద్రియం \| బుల కగోచరంబు బుద్ధి; దీన రూపుగాఁగఁ దోఁచు రూపశబ్దాది గు \| ణత్వరహితమైన తత్త్వ మనఘ!	108
చ.	వినయము విద్యయుం గలుగు విప్రునియందును, గోవునందు, నొ ప్పు నెఱయు హస్తియందు నొక పోఁకకుఁబోవని కుక్కయందు, దా ని నడఁచి తెచ్చి వండి తిను నీచపుమాలనియందుఁ దుల్యద ర్శనులు దదంతరాత్ముని నిరంజనునిం గనునట్టి పండితుల్‌.	109
క.	స్థావరముల జంగమముల \| నా విభుఁడు వసించు; నతనియందు నవి నిస ర్గావాసత నుండును; ద \| ద్భావన మెఱుఁగుట తదైక్యపదముం జేర్చున్‌.	110
తే.	క్షరము నక్షరమును ననం గలవు రెండు \| మూర్తు; లాత్మ కఖిలభూతములను బూర్వ మొలయు మృత మన దివమున నుండు నమృత \| మనఁగ నపరంబు రెంటిని గను బుధుండు.	111
క.	ఈ లోకంబుల నెల్లం \| గాలము పక్వంబు సేయఁగా నెవ్వాఁ డ క్కాలము పక్వము సేయం \| జాలు నతం డమృతు నజరు సత్యుఁ గనుటకున్‌.	112
తే.	విను నవద్వారపురమున వెలుఁగుచుండు \| హంసుఁ; డతనిన యక్షరుఁ డమృతుఁ డండ్రు పరమయోగు లాతత్త్వంబు భంగిఁ గాంచు \| యోగ్యసత్క్రియాభ్యాసవైరాగ్యపరుఁడు.’	113
వ.	అని చెప్పి యప్పారాశర్యుండు వెండియు.	114
తే.	‘అనఘ! విను కామమును గ్రోధమును భయంబు \| నిద్రయును లోభమును జాల నిందితములు యోగిజనులకుఁ గావున నుడుగవలయు \| వీని నైదింటి నచలావధాన వృత్తి.	115
శా.	కామంబుం బెడఁబాచుఁ బండితుఁడు సంకల్పంబు వర్జించి, ని ద్రామోహంబు నడంచు సత్త్వగుణ చింతన్‌, లోభముం బ్రాజ్ఞ సే వాముద్రం దొలఁగించుఁ, గ్రోధము శమవ్యాప్తిన్‌ మగుడ్చున్‌ మతి శ్రీమాన్యా! భయ మప్రమాదమున నిర్జించున్‌ దృఢస్వాంతుఁడై.	116
తే.	శిశ్నము నుదరమును ధృతిఁ, జేయుఁ గాలుఁ \| జూడ్కిఁ జూడ్కిని వినికిని శుద్ధమాన సమున మానసవాక్కుల విమలవిద్య \| నవహితుండు రక్షించుఁ గులాగ్రగణ్య!	117
వ.	మఱియు నొక్కతెఱంగు సెప్పెద.	118
తే.	ఇంద్రియములలో నొక్కటియేనిఁ బట్టు \| వడక వెడలిన నా గంటిఁ బ్రజ్ఞ గాఱు నట్లు కావున మనసు మున్నాఁగి వినికి \| యాదియగు నైదుఁ గ్రమమున నాఁగవలయు.	119
క.	మనసును నింద్రియములనుం \| దనయం దొదుఁగంగఁ జేయఁ దానుఁ దెలివి నొం ది నిరంజనత్వ సిద్ధిం \| గని యపధూమానలంబు కరణి వెలుంగున్‌.	120
మ.	మన సేకాగ్రతఁ బొందఁ జేయ జనసమ్మర్దంబు వర్జించి శూ న్యనికేతాద్రిగుహా వివిక్త వనదేవాగార ముఖ్యంబు లై న నివాసంబుల నుండఁగావలయుఁ దన్మన్నించినం గీడు సే సిన హర్షంబు నమర్షముం హృదయముం జెందింప కక్షోభ్యుఁడై.	121
క.	సమదృష్టిని ఱాయియుఁ గన \| కముఁ జూచుచు సత్స మాధికలితం బగు వృ త్తము నడపిన శబ్దబ్ర \| హ్మము షణ్మాసముల యోగి యతివర్తించున్‌.	122
క.	సుత! విను; శబ్దబ్రహ్మము \| నతివర్తించి భువనత్రయమునను యోగా న్వితుఁ డగు ముని గను నజు శా \| శ్వతు నచలుఁ బురాణతము నజరుఁ బరమాత్మున్‌.’	123
వ.	అనిన విని శుకుండు వేదవ్యాసమునీశ్వరునితో నిట్లను ‘వేదంబు గర్మంబుల నాచరించుటయుం, బరిత్యజించుటయుం జెప్పు; నివ్విధంబులు పరస్పర విరుద్ధంబులై యున్నయవి; యిం దెద్దాన నెట్టిగతి సిద్ధించు; నేర్పడ? నెఱింగింపవే!’ యనుటయు, నతం డతని కిట్లనియె.	124
ఆ.	విను ప్రవృత్తి కర్మ మనఘ! నివృత్తి ని \| ష్కర్మ మరయ బంధకంబు మోక్ష ణంబు నగుట బోధనత్వసంపన్నులు \| సొరరు కర్మతంత్ర కరణమునకు.	125
క.	కొందఱు కర్మకరణ మభి \| నందింతురు; వారలకు జనన మరణములం బొందక పోరాదు; మహా \| నందముఁ బొందుదురు నిత్య నైష్కర్మ్య పరుల్‌.	126
ఆ.	చిత్తశుద్ధి మాత్రఁ జేసెనేనియు నవి \| ద్యాత్మకంబ చూవె యరయఁ గర్మ మది దొఱంగు టంచితాత్మ విద్యాత్మక \| ధర్మ మదియ మోక్షదంబు సుమ్ము!	127
ఉ.	గుమ్మడిపువ్వుఁ దేనియయుఁ గూపము నైందవరేఖకాంతియున్‌ జు మ్మరయంగఁ గర్మఫల శోభనసంపద; జున్ను నేఱుఁ బూ ర్ణమ్మగు చంద్రబింబము ననం దగు నిర్మలవిద్య గాఢపా కమ్ము ఫలోదయం బది యఖండసుఖాత్మ పదంబు పుత్రకా!	128
వ.	కర్మంబునం గానిది యై విద్యనయ్యెడునట్టితెఱం గెఱింగించెద.	129
క.	విను! రేఖామాత్రపుఁ జం \| ద్రుని యట్టుల జీవుఁ డతని దుష్పక్షముఁ బో లిన యజ్ఞానము నపగమ \| మున బోధానందసాంద్రపూర్ణతఁ బొలుచున్‌.’	130