శ్రీమహాభారతము - అశ్వమేధపర్వము - ప్రథమాశ్వాసము - మరుత్తుఁడు సంవర్తునిఁ దన యజ్ఞమున కుపద్రష్టఁగా వరియించుట - కవిత్రయ భారతము - కవిత్రయము - నన్నయ - తిక్కన - ఎఱ్ఱన - ఆంధ్రమహాభారతము

మరుత్తుఁడు సంవర్తునిఁ దన యజ్ఞమున కుపద్రష్టఁగా వరియించుట (సం. 14-6-27)

సీ.	ఇప్పుడు నారదుం డెందున్న వాఁడని \| యడిగినయట్లైన నతఁడు నాకు ని న్నెఱింగించి యగ్నిప్రవేశము సేసె \| ననుము శంకింపక’ యనుడు నమ్మ హీపతి వారాణసీపురంబున కేఁగి \| దిక్కుమాలిన పీనుఁ గొక్కచోటఁ బడియున్నఁ గని దానిఁ బట్టించుకొని పుర \| ద్వారప్రదేశంబు సేర నరిగి
తే.	యచట నక్కుణపము నిడి యంతనంత \| వేచికొని యుండఁగా నొక్క వెఱ్ఱివాఁడు వచ్చి శవముఁ గనుంగొని వాటువడ్డ \| పసరమును బోలెఁ గ్రమ్మఱి పాఱుటయును.	046
వ.	వాని సంవర్తుంగా నెఱింగి యజ్జనపతి యాతని పజ్జన చనంజన నతండు మరలిచూచి పై ధూళి సల్లియు నుమిసియు వేఁదుఱుచందంబు భావింప నా భూవల్లభుండు.	047
క.	వినయముతోఁ గేల్‌ మొగుచుచు \| ననుగమనం బుడుగ కరుగ నాతండును ని ర్జనమగు ప్రదేశమునకుం \| జని యొక వటవిటపి నీడఁ జదికిలఁ బడియెన్‌.	048
వ.	డప్పి భావించుకొని యమ్మహాత్ముం డట్లు గూర్చుండుటయు.	049
సీ.	ఆ రాజు సేరి సాష్టాంగప్రణామంబు \| సేసి నిల్చిన ‘ననుఁ జెప్పి నిన్ను ననఘ! పుత్తెంచిన యతని పే రెఱిఁగింపు \| నిజమైన సిద్ధించు నీ మనోర థంబు; బొంకగు నేనిఁ దల యేడు వ్రయ్యలై \| పడు’ దని యమ్ముని పలుకుటయును నారదుఁ డెఱిఁగించె నాకు మి‘మ్మని నిజ \| మాడిన సంవర్తుఁ ‘డాతఁ డెచట
తే.	నేమి తెఱంగున నున్నవాఁ డెఱుంగవలయుఁ \| జెప్పు’ మనుడు ‘మీ తెఱఁగెల్లఁ జెప్పి నన్ను నిందుఁ బుత్తెంచు నపుడ యయ్యీడ్యధర్మ \| పరుఁడు సొదఁ జొచ్చె’ నని చెప్పి నరవరుండు.	050
వ.	చెప్పిన నప్పరమముని యప్పుడమిఱేని యాననం బాలోకించి,	051
క.	‘ననుఁ గానఁగ నీ వచ్చిన \| పని యెయ్యది?’ యనిన నృపతి ‘నా యజ్ఞం బునకుఁ గృప మీర లుపద \| ర్శనముం జేయంగ వలయు సంయమినాథా!	052
వ.	ఏను మరుత్తుం డనువాఁడ భవదీయజనకుం డుపాధ్యాయుండు గాఁ గ్రతుకర్తయైన కరంధముని పాత్రుండ’ ననుటయు సంవర్తుండు సంప్రీతి నాతనితో ‘నీవు నీ కార్యంబు నాకుం జెప్పితి; నా తెఱంగు వినుము; మా యన్న యగు బృహస్పతి దన తపోబలంబున నన్ను నవమానించిన మదీయ గృహధనాది వస్తువు లెల్లను విడిచి యిట్లు దిరిగెద; నను బోఁటి పేద నీ కుపద్రష్ట యైన నయ్యెడు పెంపునుం గలదె? యమ్మహాత్ము నీవు పరియింపు మట్లుగాక యేన కావలయు నను తలంపు గలదేని.	053
ఆ.	అన్న నాకు మాన్యుఁ డాతండు వనుపంగ \| నాచరింతు నీదు యాగమునకు నొజ్జతనము వేగ మర్వీశ! యగ్గురుఁ \| గని యనుజ్ఞ వడయు’ మనిన విభుఁడు.	054
సీ.	‘ఆతని కడకు ము న్నరిగితిఁ గృప పుట్టఁ \| బలికితి; నతఁడు నా పలుకు సరకు గొనక యమర్త్యయాజనము ననుష్ఠించు \| నేను మర్త్యుని యొజ్జ నేల యగుదు? ననియె నాతోడి యీసున వాసవుఁడు గురు \| నుడిపిన కతమునఁ గడఁగి గురుఁడు నను ధిక్కరించె నింకనఘ! యందేమని \| పోదు? మీ మాహాత్మ్యమునను వాస
ఆ.	వుని నతిక్రమింతు వని నమ్మి యున్నాఁడ; \| గైకొనంగవలయుఁ గరుణ వెలయ’ ననిన మునియు ‘నట్ల యయ్యెడుఁగా’ కని \| పలికె మఱియు నా నృపాలుతోడ.	055
తే.	‘అయ్యెడుం గాక యిపుడు నీ’ కనుచు ‘నీవు \| సంచలించిన యప్పుడు శాప మిత్తు నీకుఁ గీడును బాటిల్లు నింత దలఁచి \| సుస్థిరుండవు గావలె సుజనవర్య!	056
వ.	ఏను నీ యధ్వరంబున కుపదర్శనంబు సేయుచుండ నద్దివస్పతియు బృహస్పతియుఁ బ్రద్వేషించి రోషంబు వాటింతురు; దానికి నులికి నీవు సంచలించిన మదీయ శాపంబునం గీడు వచ్చు; నింత దలంచి సుస్థిర నిశ్చయుండవు గావలయు విచారించుకొ’ మ్మనిన నమ్మహనీయుతో నమ్మహీనాథుండు.	057