ఇతిహాసములు రంగనాథరామాయణము యుద్ధకాండము
సీతా పరిగ్రహణము
“వనిత సెమర్పదు; వాడదు మోము;
తనువల్లి గందదు; తలఁక దింతయును.
బొలఁతి ధరించిన పుష్పమాలికలు
నలుఁగవు;2438తెరలదు నాతి మైపూఁత.”
యనుచు దైత్యులు కపు లందంద2439నిక్కి
కనుఁగొంచు నడలుచుఁగళదశ్రులగుచు
“జగతీశుఁడీ పుణ్యసతి నింతపలుకఁ
దగ”దంచు:“నీ తెంపుదగ.”దంచునుండఁ
గోమలిఁదగ నెత్తికొని వచ్చి ప్రీతి
రాముసన్నిధి నిల్పి రాముతో ననియె:
“నీవె దైవంబును; నీవె ప్రాణంబు;
నీవె చుట్టంబును; నీవె సర్వంబుఁ
గానుండు; నొండొకగతిఁజిత్తవృత్తిఁ
గాన దీ కల్యాణి; కడుముద్దరాలు;
రావణుపనుపున రాక్షసస్త్రీలు
వేవురు వేవేలవిధముల వచ్చి
తఱిమి నొప్పింతురు; దారుణక్రియల
వెఱపింతు; రలఁతురు;వెడ్డ వెట్టుదురు;
ఇన్నియుఁజేయంగ నెంతయు సాధ్వి
తన్నింత మఱవదు; తలఁక దెంతయును;
నీ యందె చిత్తంబు నిలిపి సర్వంబు
నీ యధీనము సేసి నిల్చె నీ యింతి.
కైకొమ్ము నెమ్మి నీ కమలాక్షి నింకఁ;
గైకొనకుండుట గాదు ధర్మంబు.”
అని పావకుఁడు వల్క నా రామవిభుఁడు
తన మది2440నొక్కింత దడవు చింతించి
యాది దేవుండు బ్రహ్మాదులు వినఁగ
నా దేవసభలోన నప్పుడిట్లనియె:
“నీ యింతిదెసఁ బాప మింతయు లేదు;
నా యెడఁదప్ప దున్నత చిత్తురాలు;
వెఱపును భక్తియు విమలశీలంబు
నెఱుకయు ధైర్యంబు నీ యింతియందుఁ
గల! దెఱుంగుదు; నటుగాక దైత్యునకు
మెలఁతుకఁగదియరామియునెఱుంగుదును.
“అధిగతబహుదోషుఁడగు దశగ్రీవుఁ
డధికబలోన్మత్తుఁడై కొనిపోయి
తనవినో 2441దారామతరుమధ్యసీమ
నునిచినజానకి నూరక తెచ్చె
నిలమీఁద రఘురాముఁ;2442డిట్టికాముకుఁడు
గలఁడె?దుష్కీర్తికిఁగలఁగఁడేమియును”?
నని లోకమునఁబుట్టు నపవాదమునకు
జనకజ నిబ్భంగి శాసింపవలసెఁ.
గలశంకలన్నియుఁగడతేఱె; నింక
మెలఁతుకఁగైకొంటి; మీ మాట వింటి”.
నని సమీపంబున నా దేవి నుండఁ
బనిచి రాఘవుఁడు చూపఱు సూడ నొప్పె
దివినుండి రోహిణీదేవియుఁదాను
నవిరళప్రభనొప్పు నమృతాంశుపగిది.
నప్పుడు సకలలోకారాధ్యచరణుఁ
డొప్పుమహోల్లాస ముల్లంబు నిండ[వా.రా. సర్గ 122]
శ్రీమహాదేవుఁడాశ్రితకల్పతరువు
రాముఁగనుంగొని రాగిల్లి పలికె:
“నెవ్వఁడుద్యోగించు నింతటిపనికి?
నెవ్వఁడు సాధించు నీ జగద్ధితము?
లోకకంటకుఁడుఁ ద్రిలోకభీకరుఁడు
నాకాదిలోక ప్రణామసాధకుఁడు
రావణుఁడఖిలవిద్రావణబలుఁడు;
రావణు మర్దింపరా దెవ్వరికిని?
వీనితోఁబగగొని వీనిపై విడిసి
వీని నివ్విధిఁజంపి వీనిఁగాల్పించి
బలవిక్రమక్రమప్రౌఢిమ మెఱయఁ
గలరె లోకమున నెక్కడనైన మగలు?
ఆ రావణునిఁజంపి తనఘ! నీ వలన
నీ రేడు జగములు నిటమీఁద బ్రదికె.
మీ తండ్రి దశరథమేదినీ నాథుఁ
డేతెంచె దివినుండి యీ యొప్పు సూడ.
నదె విమానారూఢుఁడై యున్నవాఁడు
త్రిదశగణాధీశదీప్తుఁడై వాఁడె.
యా జగద్ధితకృత్యుఁడగు సత్యనిధికిఁ
బూజానమస్కారములు సేయఁబొమ్ము.”

  1. తొలఁగదు
  2. నిలిచి
  3. నెంతయుఁదలపోసి చూచి
  4. దించునుద్యానంబునందు
  5. డెట్టి… కుఁడొ.? కలుగు దుష్కీర్తికిఁ
AndhraBharati AMdhra bhArati - Ranganatha Ramayanamu - Ranganadha Ramayanamu - Ranganatha Ramayanam - Ranganadha Ramayanam - Gona Buddha Reddy ( telugu literature andhra literature )