 |
    |
    |
 |
    |
    |
 |
 |
ఇతిహాసములు | ఉత్తరరామాయణము | శ్రీరాముఁడు తమ్ములకు నిలోపాఖ్యానముఁ జెప్పుట |  |
శ్రీరాముఁడు తమ్ములకు నిలోపాఖ్యానముఁ జెప్పుట
| చం. | అనఘ! తురంగమేధ మఖిలాఘ వినాశన మిష్టసౌఖ్యదం బనియిపు డీవు దెల్పితి యథార్థము తొల్లి యిలాభిధానుఁడౌ జనవరుఁడమ్మఖంబు పురుషత్వముఁ గ్రమ్మఱఁ జెందుకాంక్షమై నొనరిచి కామినీత్వ మఱి యుర్వరనేలె నటంచుఁబల్కినన్ | 376 |
| కం. | ఆ మాటకు వెఱఁగందుచు రామునిఁగని తమ్ములనిరి రాజేంద్ర! యిలుం డేమిటికి మగతనము చెడి భామినియైయుండెఁ దెలియఁబల్కుడటన్నన్ | 377 |
| కం. | అంభోజబంధు కుల కల శాంభోనిధిచంద్రుఁడా దయాంబుధి పలికెన్ శంభు జటోజ్జృంభిత సరి త్సంభృత గంభీరఘోష సంగతఫణితిన్ | 378 |
| కం. | అనుజన్ములార! యిలుఁడను జననాథుని కథ పురాణసంహితలందున్ వినఁబడు నత్తెఱఁగంతయు వినిపించెద వినుఁడు చెవులు వేడుకఁబొరయన్ | 379 |
| తే.గీ. | కర్దముఁడు దివ్యతేజఃప్రఘట్టితాఘ కర్దముఁడు నాఁగ మున్నొకఘనతపస్వి వెలయు నతనికి బలజితానిలుఁడు వితర ణైల బిలుఁడొప్పు నిలుఁడను నాత్మజుండు | 380 |
| కం. | ఆ యిలుఁడఖిల కళాధౌ రేయుండై చారురూపరేఖాజితరా జేయుండై శత్రుజనా జేయుండై భూమిలోఁబ్రసిద్ధి వహించెన్ | 381 |
| వ. | మఱియును | 382 |
| సీ. | పరమధర్మాసక్తిఁ బాటించుఁగావున - సకలమార్గణకోటి సంతరించి సార్వభౌమస్ఫూర్తి నుర్వీభరముఁబూనుఁ - గావున ఘనదానకలనమించి యంచితానంత విద్యాశాలి గావున - నాభోగభోగాప్తి నతిశయించి జిష్ణువైభవలీలఁ జెలువొందుఁగావున - బరగోత్రసంపదల్ పరిహరించి | |
| గీ. | గరుఁడ గంధర్వ యక్షరాక్షసనరాధి పతులు తన విక్రమమునకు భయమునొంది యగతికులమంచు నశ్రాంత మాశ్రయింపఁ బ్రాజ్యసామ్రాజ్య మేలె నప్పార్థివుండు | 383 |
| కం. | ఈ లీల రాజ్యపాలన లోలుండై వెలసి యయ్యిలుండొకప్రాతః కాలమున నిత్యవిధులను శీలంబునఁదీర్చి కొల్వుసింగారంబై | 384 |
| సీ. | అరినేత్ర దరచిత్ర కర వేత్ర కరకోటి - బలిసి ముందర బరాబరులొనర్ప శరదంబుధర కంబు శరభంబుల హసించు - జిగిమించు చామరల్ చెలులు వీవఁ గరలోల నరపాల వరఫాలములఁగప్పు - రములీలఁ బదనఖప్రభలు నిగుడ స్థిరగాంగఝరరంగ దురుభంగ రవభంగి - వెలయ మాగధపాళి వినుతిసేయ | |
| గీ. | అచ్చరల చెల్వు మెచ్చని మచ్చెకంటు లచ్చెరవు హెచ్చ దండలాస్యములు సలుప నవ్యగంధర్వయువతి గానములు వినుచు నిండు కొలువుండె నిల ధరాఖండలుండు | 385 |
| వ. | అప్పుడు | 386 |
| మ. | తడవిండ్లుం గఱిమేనులుం బికిలి పూదండల్ మిటారించు బె న్బడెముల్ జేగుఱు నామముల్ బదనికల్ పెంపొందు లేఁదీఁగలున్ గడియంబుల్ పులితోలు చల్లడములున్ గాసెల్ పిసాళింపఁగాఁ దుడుముల్గూడుక వచ్చి చెంచులు నరేంద్రున్ గాంచి హర్షంబునన్ | 387 |
| చం. | వెదురుల ముత్తెముల్ సెలసువిండ్లు జవాది పునుంగుఁ జట్టులున్ పెదపెద దంతముల్ పునుఁగుఁబిల్లులు జల్లులు జుంటితేనియల్ బదనిక చాలుఁగాఱెనుము పాలు ననంటులనంటు కప్రముల్ మొదలగు కానుకల్ నృపతి ముందట నుంచి జొహారొనర్చుచున్ | 388 |
| తే.గీ. | పలికి రో నేల యెకిమీల కొలము సామి! సేదు కుత్తుకకల పెద్ద సెంచువాని యింటి సెంచెత చెలి మించు గుంట కెలని పొలము లోపల మెలఁగు చెంచులము మేము | 389 |
| సీ. | తొలుపంది బలుసందములఁ జెందెనను ఢాకఁ - బెరయు పందుల లెక్కవెట్టరాదు కడిఁది గౌరుల మూఁక కసిమసంగెడి వీఁక - నెసఁగు సింగపు జాతి నెంచరాదు జంటనల్ హజ్జల దంట బల్ మెకముల - బలఁగంబు మితి యేఱుపఱుపరాదు పొలములో లేడి దూడల నేల మననీని - పులుల సంకె లెఱింగి పలుకరాదు | |
| గీ. | కటికియేదుల నెలుఁగులఁ గాఱెనుములఁ గత్తిపేరి మెకంబుల గణనసేయ రాదు మాయన్న! కాననో రాజులయ్య! సోద్దె మా సాయ వేఁటాడి సూడరాదె? | 390 |
| తే.గీ. | వాన కందువ మలలపై వాలు మొగులు సాలు నరికట్ట సాల్ చెంచు జవ్వనులకు నిబ్బరపుఁదూపు తడవింటఁబ్రబ్బఁజేసి మబ్బుపైఁబాఱు మెకములు గెబ్బుటెంత? | 391 |
| సీ. | డాసి యేనుఁగుల తొండము మీఁదనుండి యు - య్యెలలూఁగు నీ సిన్ని యెఱుకవాఁడు లేఁదీఁగఁ బులికిఁ గళ్లెముఁబెట్టి వయ్యాళి - దోలుఁ గాఱడవినీదుండగీఁడు కరి సంపిపోవు సింగమువెంట సని గోళ్ల - ముత్తెముల్ దెచ్చునీ ముగుద సిసువు గండ బేరుండంబు రెండు తలల్ రెండు - సేతుల సీల్చు నీ సిన్నివాఁడు | |
| గీ. | వేడుకల సేసి యఱకాల వీఁడు దన్ను నడవిపందుల కోఱ లీ పడుసువాఁడు తక్కు నెలుఁగుల గిలుఁగుల లెక్కసేయ నేఁటి కిఁక నీవె సూసెదు వేఁటలందు | 392 |
| కం. | తలఁకక మెలఁగెడి మెకముల నలుఁగుల పాల్జేసి మృగయు లగునని పొగడన్ బులుఁగుల వేఁటలు గని యొ ప్పులు గులుకఁగ మరలుఁడనుచు బోయలు దెలుపన్ | 393 |
|
 |
|