శ్రీమహాభాగవతము - దశమస్కంధము - పూర్వభాగము - శ్రీకృష్ణుఁడు నిరాయుధుండై కాలయవనుఁడు వెంటనంటఁ బరువెత్తుట - బమ్మెర పోతన

శ్రీకృష్ణుఁడు నిరాయుధుండై కాలయవనుఁడు వెంటనంటఁ బరువెత్తుట

మ.	కరిసంఘంబులు లేవు; రావు తురగౌఘంబుల్‌; రథవ్రాతముల్‌ పరిసర్పింపవు; రారు శూరులు; ధనుర్బాణాసిముఖ్యాయుధో త్కరముం బట్టఁడు; శక్రచాపయుతమేఘస్ఫూర్తితో మాలికా ధరుఁ డొక్కం డదె నిర్గమించె నగరద్వారంబునం గంటిరే?	1616
శా.	ఎన్నే నయ్యె దినంబు లీ నగరిపై నేతెంచి పోరాటకున్‌ ము న్నెవ్వండును రాఁడు వీఁడొకఁడు నిర్ముక్తాయుధుం డేగు దెం చె న్న న్నోర్వఁగనో ప్రియోక్తులకునో శ్రీఁ గోరియో చూడుఁ డం చు న్నాత్మీయజనంబుతోడ యవనేశుం డిట్లు తర్కింపఁగన్‌.	1617
క.	విభులగు బ్రహ్మప్రముఖుల, కభిముఖుఁడై నడవకుండునట్టి గుణాఢ్యుం డిభరాజగమన మొప్పఁగ, నభిముఖుఁడై నడచెఁ గాలయవనున కధిపా!	1618
వ.	ఆ సమయంబున న య్యాదవేంద్రు నేర్పడం జూచి.	1619
మ.	‘వనజాతాక్షుఁడు సింహమధ్యుఁడు రమావక్షుండు శ్రీవత్సలాం ఛనుఁ డంభోధరదేహుఁ డిందుముఖుఁ డంచద్దీర్ఘబాహుండు స ద్వనమాలాంగదహారకంకణసముద్యత్కుండలుం డీతఁ డా ముని సూచించిన వీరుఁడౌ’ ననుచు న మ్మూఢుండు గాఢోద్ధతిన్‌.	1620
సీ.	చటులవాలాభీలసైంహికేయునిభంగి లాలితేతరజటాలతిక దూలఁ బ్రళయావసరబృహద్భానుహేతిద్యుతిఁ బరుషారుణశ్మశ్రుపటలి వ్రేలఁ గాదంబినీఛన్నకాంచనగిరిభాతిఁ గవచసంవృతదీర్ఘకాయ మమర వల్మీకసుప్తదుర్వారాహికైవడిఁ గోశంబులో వాలు కొమరు మిగుల
ఆ.	నార్చి పేర్చి మించి యశ్వంబు గదలించి, గమలసంభవాదిఘనులకైనఁ బట్టరాని ప్రోడఁ బట్టెద నని జగ, దవనుఁ బట్టఁ గదిసె యవనుఁ డధిప!	1621
క.	ఇటు దన్నుఁ బట్టవచ్చినఁ, బటుతరజవరేఖ మెఱసి పట్టువడక ది క్తటము లదర హరి వాఱెం, జటులగతిన్‌, వాఁడు దోడఁ జనుదేరంగన్‌.	1622
వ.	అప్పుడు కాలయవనుం డిట్లనియె.	1623
మ.	యదువంశోత్తమ! పోకు పోకు రణ మీ నర్హంబు; గంసాదులన్‌ గదనక్షోణి జయించి తీ వని సమిత్కామంబునన్‌ వచ్చితిన్‌; విదితఖ్యాతులు వీటిఁ బోవ నరికిన్‌ వెన్నిచ్చి యి బ్భంగి నే గుదురే రాజులు? రాజమాత్రుఁడవె? వైగుణ్యంబు వచ్చుం జుమీ!	1624
మ.	బలిమిన్‌ మాధవ! నేఁడు నిన్ను భువనప్రఖ్యాతిగాఁ బట్టుదున్‌ జలముల్‌ సొచ్చిన, భూమిక్రిందఁ జనినన్‌, శైలంబుపై నెక్కినన్‌ బలిదండన్‌ విలసించినన్‌ వికృతరూపంబుం బ్రవేశించినన్‌ జలధిన్‌ దాఁటిన నగ్రజన్మహలికాశ్వాటాకృతుల్‌ దాల్చినన్‌.	1625
వ.	అదియునుం గాక.	1626
మ.	శరముల్‌ దూఱవు; మద్ధనుర్గుణలతాశబ్దంబు లేతేర వా హరిరింఖోద్ధతధూళి గప్ప; దకటా! హాస్యుండవై పాఱె; దు ర్వరపై నే క్రియఁ బోరితో కదిసి మున్‌ వాతాశితోఁ గేశితోఁ గరితో మల్లురతో జరాతనయుతోఁ గంసావనీనాథుతోన్‌.	1627
వ.	అని పలుకుచుఁ గాలయవనుండు వెంట నరుగుదేర సరకుసేయక మందహాసంబు ముఖారవిందం బునకు సౌందర్యంబు నొసంగ ‘వేగిరపడకు; రమ్ము ర’ మ్మనుచు హరియును.	1628
సీ.	‘అదె యిదె లోఁబడె’ నని పట్టవచ్చినఁ గుప్పించి లంఘించుఁ గొంతతడవు పట్టరా; దీతని పరు వగ్గలం’ బని భావింపఁగా సమీపమున నిలుచు నడరి పార్శ్వంబుల కడ్డంబు వచ్చినఁ గేడించి యిట్టట్టు గికురువెట్టు వల్మీకతరుసరోవరము లడ్డంబైన సవ్యాపసవ్యసంచరతఁ జూపుఁ
తే.	బల్లముల డాఁగు దిబ్బల బయలుపడును, నీడలకుఁ బోవు నిఱుముల నిగిడి తాఱు నన్నుఁ బట్టిన నీవు మానవుఁడ’ వనుచు, యవనుఁ డెగువంగ బహుజగదవనుఁ డపుడు!	1629
వ.	మఱియును.	1630
సీ.	సకలభూతవ్రాతసంవాసుఁ డయ్యును వనములు నగములు వరుస దాఁటు లోకోన్నతుండును లోకచక్షుఁడు నయ్యు మాటిమాటికి నిక్కి మగిడి చూచుఁ బక్షవిపక్షసంబంధశూన్యుం డయ్యుఁ, దను విపక్షుఁడు వెంటఁ దగుల నిగుడు విజయాపజయభావవిరహితుం డయ్యుఁ దా నపజయంబును జెందినట్లు తోఁచు
ఆ.	నభయభయవిహీనుఁ డయ్యు భీతునిమాడ్కిఁ, గానఁబడును సర్వకాలరూపుఁ డయ్యుఁ గాలచకితుఁడైన కైవడి వన, మాలి పఱచు వెఱపుమాలి యధిప!	1631
వ.	ఇ వ్విధంబున.	1632
క.	దారితశాత్రవభవను న, పారమహావేగవిజితపవనున్‌ యవనున్‌ దూరము గొని చని కృష్ణుఁడు, ఘోరంబగు నొక్క శైలగుహ వడిఁ జొచ్చెన్‌.	1633
క.	అదె లోఁబడె నిదె లోఁబడె, నదె యిదె పట్టెద నటంచు నాశావశుఁడై యదుసింహునిపదపద్ధతి, వదలక గిరిగహ్వరంబు వాఁడుం జొచ్చెన్‌.	1634
వ.	ఇట్లు సొచ్చి మూఢహృదయంబునుం బోలెఁ దమఃపూర్ణంబయిన గుహాంతరాళంబున దీర్ఘతల్ప నిద్రితుండై గుఱకపెట్టుచున్న ఒక మహాపురుషునిం గని శ్రీహరిగాఁ దలంచి.	1635
ఉ.	ఆలము సేయలేక పురుషాధమ! దుర్లభకంటకద్రుమా భీలమహాశిలాసహితభీకరకుంజరఖడ్గసింహ శా ర్దూలతరక్షుసంకలితదుర్గపథంబునఁ బాఱుతెంచి యీ శైలగుహన్‌ సనిద్రుక్రియఁ జాఁగి నటించినఁ బోవనిత్తునే?	1636
క.	ఎక్కడ నెవ్వారలకును, జిక్క వనుచు నారదుండు సెప్పెను నాకుం జిక్కితి వెక్కడఁ బోయెదు?, నిక్కముగా నిద్రపుత్తు ని న్నీకొండన్‌.	1637
ఆ.	అనుచు యవనుఁ డట్టహాసంబు గావించి, చటులకఠినకులిశసదృశమైన పాదమెత్తి తన్నెఁ బాఱి తద్దేహంబు, నగగుహం బ్రతిస్వనంబు నిగుడ.	1638
ఉ.	తన్నిన లేచి నీల్గి కనుఁదమ్ములు మెల్లన విచ్చి లోపలన్‌ సన్నపుఁ గిన్క వర్ధిల దిశల్‌ గని దృష్టిసమిద్ధవిగ్రహో త్పన్నమహాగ్నికీలముల భస్మముసేసె నతండు సాయక చ్ఛిన్నవిరోధికంఠవను శ్రీభవనున్‌ యవనున్‌ లఘుక్రియన్‌.	1639
వ.	ఇట్లేకక్షణమాత్రంబున యవనుండు ‘నీఱయ్యె’ ననిన విని రా జిట్లనియె.	1640