| పురాణేతిహాసములు | శ్రీమహాభాగవతము | దశమస్కంధము - ఉత్తరభాగము |
| సీ. |
నరనాథ! విను మొకనాఁడు తాలాంకుండు చుట్టాల బంధులఁ జూచువేడ్క సుందరకాంచనస్యందనారూఢుఁడై, భాసిల్లుచున్న వ్రేపల్లె కరిగి చిరకాలసంగతస్నేహులై గోపగో, పాంగనానికర మాలింగనములు సముచితసత్కృతుల్ సలుపఁ గైకొని మహో, త్సుకలీల నందయశోదలకును |
|
| తే. |
వందనం బాచరించిన వారు మోద, మంది బిగియారఁ గౌఁగిళ్ల నొందఁ జేర్చి సమత దీవించి యంకపీఠమునఁ జేర్చి, శిరము మూర్కొని చుబుకంబుఁ గరము పుణికి. |
483 |
| వ. | మఱియు నానందబాష్పధారాసిక్తకపోలయుగళంబులతోడం గుశలప్రశ్నంబుగా నిట్లని రన్నా! నీవును నీ చిన్నతమ్ముండగు వెన్నుండును లెస్సయున్నవారె? మమ్మెప్పుడు నరసి రక్షింపవలయు, మాకు నేడుగడయ మీరు కాక యొరులు గలరే? యని సముచితసంభాషణంబులం బ్రొద్దుపుచ్చు చుండి రంత. | 484 |
| క. |
గోపాలవరులు ప్రమదం, బాపోవని మది నివర్తితాఖిలగేహ వ్యాపారు లగుచు హలధరు, శ్రీపాదంబులకు నతులు సేసిరి వరుసన్. |
485 |
| క. |
సీరియు వారికిఁ గరుణో, దారుండై నడపె సముచితక్రియ లంతం గోరి తనయీడు గోప కు, మారులఁ జే చఱచి బలుఁడు మందస్మితుఁడై. |
486 |
| క. |
నిజసుందర దేహద్యుతి, రజతాచలరుచులఁ దెగడ రాముఁడు వారల్ భజియింప నేగి యొకచో, విజనస్థలమున వసించి విలసిల్లు నెడన్. |
487 |
| కవిరాజ విరాజితము. |
చరణములం గనకస్ఫుటనూపురజాలము గల్లనుచుం జెలఁగం గరములఁ గంకణముల్ మొరయన్ నలి కౌ నసియాడఁ గుచాగ్రములన్ సరులు నటింపఁ గురుల్ గునియన్ విలసన్మణి కుండలకాంతులు వి స్ఫురితకపోలములన్ బెరయన్ వ్రజసుందరు లంద ఱమందగతిన్. |
488 |
| కవిరాజవిరాజితము. |
చని బలభద్రుని శౌర్యసముద్రుని సంచితపుణ్యు నగణ్యునిఁ జం దనఘనసారపటీరతుషారసుధారుచికాయు విధేయు సుధా శనరిపుఖండను సన్మణిమండను సారవివేకు నశోకు మహా త్మునిఁ గని గోపిక లోపిక లేక యదుప్రభు నిట్లని రుత్కలికన్. |
489 |
| చ. |
‘హలధర! నీ సహోదరుఁ డుదంచితకంజవిలోచనుండు స ల్లలితపురాంగనాజనవిలాసవిహారసమగ్రసౌఖ్యముల్ గలిగి సుఖించునే? మము నొకానొక వేళనయేని బుద్ధిలోఁ దలఁచునొ? నూతనప్రియలఁ దార్కొని యేమియుఁ బల్కకుండునో? |
490 |
| క. |
జననీజనకుల ననుజులఁ, దనుజుల బంధువుల మిత్రతతుల విడిచె నె మ్మనమున నొండు దలంపక, తను నమ్మినవారి విడువఁ దగునే హరికిన్? |
491 |
| సీ. |
సలలితయామునసైకతస్థలమున, నుండ మ మ్మేమని యూఱడించె విమలబృందావనవీథి మా చుబుకముల్, పుణుకుచు నే మని బుజ్జగించెఁ బుష్పవాటికలలోఁ బొలుచు మా కుచయుగ్మ, మంటుచు నే మని యాదరించెఁ గాసారముల పొంతఁ గౌఁగిట మముఁ జేర్చి, నయమొప్ప నే మని నమ్మఁ బలికె |
|
| తే. |
నన్నియు మఱచెఁ గాఁబోలు వెన్నుఁ డాత్మఁ, గోరి తా జాయలున్నైన వారి విడుచు నట్టి కృష్ణుఁడు దము ఱట్టు వెట్టు ననక, యేల నమ్మిరి పురసతుల్ బేల లగుచు. |
492 |
| మ. |
అని యిబ్భంగి సరోజలోచనుని నర్మాలాపముల్ నవ్వులు న్ననుబంధుల్ పరిరంభణంబులు రతివ్యాసంగముల్ భావముల్ వినయంబుల్ సరసోక్తులుం దలఁచి యువ్విళ్ళూరుచిత్తంబులన్ జనితానంగశరాగ్నిచేత దురవస్థం బొంది శోకించినన్. |
493 |
| వ. | అంత బలభద్రుండు వారలమనంబుల సంతాపంబులు వారింప నుపాయంబు లగు సరసచతుర వచనంబులఁ గృష్ణునిసందేశంబులు సెప్పి విగతఖేదలం జేసి యచ్చట మాసద్వయంబు నిలిచి వసంతవాసరంబులు గడపుచుఁ గాళిందీతీరంబున. | 494 |
| సీ. |
మాకందజంబీరమందారఖర్జూర, ఘనసారశోభితవనములందు నేలాలతాలోలమాలతీమల్లికా, వల్లీమతల్లికావాటికలను దరళతరంగశీకరసాధుశీతల, సైకతవేదికాస్థలములందు మకరందరసపానమదవదిందిందిర, పుంజరంజితమంజుకుంజములను |
|
| తే. |
విమలరుచి గల్గు సానుదేశములయందు, లలితశశికాంతఘనశిలాతలములందు లీల నిచ్ఛావిహారవిలోలుఁ డగుచు, సుందరీజనములు గొల్వఁ జూడ నొప్పె. |
495 |
| తే. |
అట్లు విహరింప వరుణునియాజ్ఞఁ జేసి, వారుణీదేవి మద్యభావంబు నొంది నిఖిలతరుకోటరములందు నిర్గమించి, మించు వాసనచేత వాసించె వనము. |
496 |
| వ. | అట్టియెడ. | 497 |
| మ. |
కర మొప్పారు నవీనవాసనల నాఘ్రాణించి గోపాలసుం దరులుం దానును డాయనేగి యతిమోదం బొప్ప సేవించి యా తరళాక్షుల్ మణిహేమకంకణఝణత్కారానుకారంబులై కరతాళంబులు మ్రోయఁ బాడుచును వేడ్క న్నాడుచున్ సోలుచున్. |
498 |
| సీ. |
తనమీఁది బిరుదాంకితములైన గీతముల్, వాడుచు రా బలభద్రుఁ డంత మహితకాదంబరీమధుపానమదవిహ్వ, లాక్షుండు లలితనీలాలకుండు నాలోలనవపుష్పమాలికోరస్స్థలుఁ, డనుపమమణికుండలాంచితుండు ప్రాలేయసంయుక్తపద్మంబుగతి నొప్పు, సలలితాననఘర్మజలకణుండు |
|
| తే. |
నగుచు వనమధ్యమున సలిలావగాహ, శీలుఁడై జలకేళికిఁ జేరి యమున నిందు రమ్మని పిలువఁ గాళింది యతని, మత్తుఁ డని సడ్డసేయక మసలుటయును. |
499 |
| చ. |
ఘనకుపితాత్ముఁడై యమునఁ గన్గొని రాముఁడు వల్కెఁ డాయఁ జీ రినఁ జనుదేక తక్కితి పురే! విను నిందఱుఁ జూడ మద్భుజా సునిశితలాంగలాగ్రమున సొంపఱ నిప్పుడు నూఱుత్రోవలై చన వెసఁ జించివైతు నని చండపరాక్రమ మొప్ప నుగ్రుఁడై. |
500 |
| వ. | అట్లు కట్టలుక రాము డుద్దామంబగు బాహుబలంబున హలంబు సాఁచి య మ్మహావాహినిం దగిల్చి పెకలిరాఁ దిగిచిన న న్నది భయభ్రాంతయై సుందరీరూపంబు గైకొని యతిరయంబునం జనుదెంచి, య య్యదువంశతిలకుండగు హలధరునిపాదారవిందంబులకు వందనం బాచరించి యిట్లనియె. | 501 |
| మ. |
‘బలరామా! ఘనబాహ! నీ యతులశుంభద్విక్రమం బంగనల్ దెలియం జాలెడివారె? యీ యఖిలధాత్రీభారధౌరేయ ని శ్చలసత్త్వుండగు కుండలీశ్వరుఁడునుం జర్చింప నీ సత్కళా కలితాంశప్రభవుండు! నీ గురుభుజాగర్వంబు సామాన్యమే? |
502 |
| చ. |
అని వినుతించి యేను భవదంఘ్రిసరోజము లాశ్రయించెదన్ ననుఁ గరుణింపు మన్న యదునందనుఁ డన్నదిఁ బూర్వమార్గవై చను మని కామినీనికరసంగతుఁడై జలకేళి సల్పె నిం పెనయఁ గరేణుకాయుతమదేభము చాడ్పున నమ్మహానదిన్. |
503 |
| తే. |
అంత జలకేళి సాలించి సంతసంబు, నందుచుండ వినీలవస్త్రాదిరత్న మండనంబులుఁ గాంచనమాలికయును, దెచ్చి హరి కిచ్చి చనె నా నదీలలామ. |
504 |
| క. |
అవి యెల్లఁ దాల్చి హలధరుఁ, డవిరళగతి నొప్పి వల్లవాంగనలును దా దివిజేంద్రుఁ బోలి మహితో, త్సవమున వర్తించుచుండె సౌఖ్యోన్నతుఁడై. |
505 |
| క. |
అవనీశ! యిట్లు హలమునఁ, దివిచినఁ గాళింది వ్రయ్య దెలియఁగ నేఁడున్ భువి నుతి కెక్కెను రాముని, ప్రవిమలతరమైన బాహుబలసూచకమై. |
506 |
| వ. | అంత బలభద్రుండు వ్రజసుందరీసమేతుండై నందఘోషంబునం బరితోషంబు నొందుచుండె, నంత నక్కడఁ గరూశాధిపతియైన పౌండ్రకుండు తనదూతం బిలిచి యిట్లనియె. | 507 |