పురాణేతిహాసములు శ్రీమహాభారతము ఆనుశాసనికపర్వము - ప్రథమాశ్వాసము
భంగాస్వనుం డను రాజు స్త్రీయై కుమారులం గాంచిన ప్రకారము (సం. 13-12-1)
సీ. ‘అనఘ! భంగాస్వనుం డనురాజు పుత్రార్థి | యై వజ్రి కప్రియం బగుమఖంబు
సేసి, పుత్రుల సవిశేషుల నూర్వురఁ | గని, సంతసంబునఁ గ్రాలుచుండు;
నాతఁడు వేటకై యరిగినచో వజ్రి | దిగ్‌భ్రాంతి పుట్టించి తేరకాఁడు
సనునట్లు సేయ నజ్జనపతి యెక్కిన | తురగంబుతో నొంటి దూరమైన
 
ఆ. కాన కేఁగి, తృష్ణ గదిరిన, నలుగడ | నరసి, యొక్క పద్మసరసి గాంచి
వెన్ను మునుఁగ హయము నన్నీరఁ దిగిచి, తాఁ | దనివు సొంపు మిగుల మునిఁగి లేచి.
287
క. భూనాథుఁడు తృష్ణ సెడం | బానక్రియ యాచరించి, భామినియై తన్‌
దాన కనుంగొని, విస్మయ | మూనెడుమదితోడ సరసి నొయ్యన వెడలెన్‌.
288
సీ. వెడలి, చింతించి, యీ యొడలితో నే భంగిఁ | దురగంబు నెక్కుదుఁ? బురజనంబు
లేను బోయినఁ జూచి యే మని తలఁతురో? | పొలఁతు లేమను వారొ? పుత్రు లేమి
గాఁగ నూహింతురో ? కానన యుండంగ | వచ్చునే? పోవంగ వలయు నెట్లు?
నని విచారించి, పోయిన నెల్లవారును | నాశ్చర్య మందుచు నంత నంతఁ
 
ఆ. గనుఁగొనంగ, మంత్రిగణము రావించి దిగ్‌ | భ్రాంతిఁ దాను బోయి పద్మసరసి
యందు మునిఁగి వనిత యగుట యెఱింగించి | రాజ్యమునఁ దనూజరాజి నిలిపి.
289
ఉ. కానకు నేఁగి తాపసులఁ గాంచి, తపం బొనరింప, నం దొకం
డా నలినాక్షిఁ బొంది ప్రియుఁడై నడచెం, గ్రమవృత్తి నందనుల్‌
దానికిఁ బుట్టి రిద్ధబలదర్పులు నూర్వురు; వారిఁ గొంచు న
మ్మానిని పూర్వ పుత్రక సమాజము పాలికిఁ బోయి, నెమ్మితోన్‌.
290
వ. తనకు నొక్క తాపసుండు ప్రియుం డగుటయు, వానివలన నత్తనయశతంబు జనియించుటయు నెఱింగించి. 291
క. ‘మగతనమునాఁడు మీరున్‌ | మగువతనము నపుడు వీరు నాయం దుదయం
బగుటను దోడంబుట్టువు | లగుదురు; ధర వంచి కుడువుఁ డందఱు’ ననుడున్‌.
292
క. భ్రాతృస్నేహము గల్గి, య | రాతులు భయమందఁగా ధరారాజ్యము సం
ప్రీతి ననుభవించిరి జను | లాతతహర్షమునఁ బొంద నందఱు నెమ్మిన్‌.
293
తే. దానిఁ గని, పాకశాసనుఁ ‘డేను వీని | కహితముగఁ జేయ నిది హితమై ఘటించె
నధిక పుత్త్రసమృద్ధి రాజ్యాభివృద్ధి; నిమ్మహీపతి సమ్మదం బినుమడించె.
294
వ. దీని విఘటింపం జేయుదు’ నని భూసురాకారుండై వచ్చి పూర్వులం గాంచి. 295
క. ఆ రాజకుమారుల మతి | నీరసము జనించునట్టు |‘లెక్కడి జనకుం?
డేరికినేనియుఁ బుట్టిన | వారిం దోబుట్టువులుగ వల్వం జనునే?’
296
వ. అని మఱియు, ననేక ప్రకారంబులం జెప్పి, వార లెఱుంగకుండ నపరకుమారకుల కడకు నేఁగి యితకరి మాటలమొత్తంబుల వారలచిత్తంబులను గలంచె. 297
క. అనిమిషవరుఁ డివ్విధమున; | జనియింపఁగఁ జేసెఁ బగ; యసంగతు లై వా
రును దెగి, యొండొరువులతో | ననిఁ బెట్టుగఁ జేసి చచ్చి రందఱు నధిపా!
298
ఉ. చచ్చిన నత్తపస్విసతి సన్నులు మోమును మోదికొంచుఁ బై
వెచ్చని కన్ను నీ రడర, వీడిన వేనలితోడఁ బెల్చ వా
పుచ్చి, తనూజులం బనువఁ బొంచి కనుంగొని పోయె విప్రుఁ డై
యచ్చటికిన్‌ సురాధిపతి; యాతనిఁ జూచి లతాంగి వెక్కుచున్‌.
299
ఆ. కరుణ మొగమునందుఁ గనుఁగొని, తాను ము | న్నర్ధి వేఁట వోవు టాదిగాఁగ
సకల సుతులు నాజిఁ జచ్చుట తుదియు గఁ | గలుగు వర్తనంబు దెలియఁ బలికె.
300
క. విని, యతఁ ‘డే నింద్రుఁడ, నా కనిష్ట మగు క్రతువుఁ జేసి; తది హేతువుగా
నినుఁ బఱచితి నిత్తెఱఁగున’ | ననుటయు, సంభ్రమ సమేతమైన భయమునన్‌.
301
క. ఇలఁ జాఁగి మ్రొక్కి ‘యటు తన | యులకై సమ్మూఢబుద్ధి నొనరించితిఁ ద
ప్పలఘు దయఁ జూడు; నీ కేఁ జలమునకుం బాత్రమే విశాలయశోర్థీ!’
302
వ. అని రామయై యున్న రాజన్యుండు, దైన్యంబు దోఁపం బలికిన, బలసూదనుండు ప్రసన్నుండై. 303
AndhraBharati AMdhra bhArati - AndhramahAbhAratamu - #00# parvamu - kavitraya bhAratamu - kavitrayamu - nannaya - tikkana - eRRana - nannyya tikkanna eRRana - andhramahabharatamu aandhramahaabhaaratamu ( telugu literature andhra literature )