| పురాణేతిహాసములు | శ్రీమహాభారతము | ఆనుశాసనికపర్వము - తృతీయాశ్వాసము |
| క. |
అమవస నమవసఁ బితృయ | జ్ఞము దగఁ బిండ ప్రదాన సహితముగా భ క్తి మెయిం జేయు నతఁడు ని | త్యముఁ జేసిన వాఁడ యగు సమంచిత చరితా! |
159 |
| వ. | పితృయజ్ఞంబునకుఁ దిథి విశేషంబు సెప్పెద. | 160 |
| సీ. |
పాడ్యమిఁ బితృయజ్ఞపరుఁడైనఁ జారుకాం | తాపతి; విదియఁ గాంతలకుఁ దండ్రి’ తదియను జవితిని దా వాజిధనికుండు | పశుభాగి పంచమి బహుసుతుండు, షష్ఠి భానాత్ముండు, సప్తమిఁ గృషిభాగి, | యష్టమి వాణిజ్య పుష్టుఁడు, వసు గజ ధర్మవిష్ణు చిత్తజ తిథులం | దేకశత జంతువులను గోచయముఁ గుప్య |
|
| తే. |
ములును దగ బ్రహ్మ వర్చస్వి పుత్రకులును | ధనము గలవాఁడు విను చతుర్దశి రణైక భాగి పున్నమ నమవస భవ్య సర్వ | కామ్య ఫలభాగి యగుఁ జువ్వె కౌరవేంద్ర! |
161 |
| క. |
అపరంబగు పక్షంబును | నపరాహ్ణము మేలు పితృసమర్చనమున కా ద్యపుఁ దిథి దశమి చతుర్దశి | నృపవర! యప్పక్షమునను నింద్యతఁ బొరయున్.’ |
162 |
| క. |
అనిన విని ధర్మసూనుం | ‘డనఘా! యెద్దానఁ బితృసమర్చన మొనరిం చిన నధిక ఫలంబగు న | వ్వినుత ద్రవ్యములఁ జెప్పవే తెలియంగన్.’ |
163 |
| వ. | అనుటయు దేవవ్రతుం డతని కిట్లనియె. | 164 |
| క. |
‘తిలపాయస ఘృతములు పితృ | కలనములకు నుత్తమములు; గవ్యంబు మహా ఫల; మెదియైనన్ మత్స్యం | బులు మాంసము విహితవిధిఁ బ్రభూత ఫలంబుల్. |
165 |
| తే. |
గొఱియనంజుడు ఖడ్గంబు నెఱచి గండ | మృగమునందలి పలలంబు మేఁకమాంస మొక్కఁడొకటికి ఫలమున నెక్కు డండ్రు | పితృ సమర్చన విదులైన పెద్ద లధిప! |
166 |
| వ. | నక్షత్ర విశేషం బాకర్ణింపుము. | 167 |
| సీ. |
కార్తెఁ బైతృక మగు కర్మ మొనర్ప ని | శ్శత్రుత, రోహిణిఁ, బుత్ర లబ్ధి, శశితారకమున నోజః ప్రాప్తి యార్ధ్రఁ గ్రూ | రపు వర్తనము, పునర్వసువు నందుఁ గృషి ఫలోదయ, మనిమిష గురుతార సు | పుష్టి, యాశ్లేష నుత్కృష్ట వీర తనుజ లాభము, మఖం దనకులమున పెంపు, | పుబ్బ సౌభాగ్య విస్ఫూర్తి సిద్ధి, |
|
| తే. |
యర్యమునితారఁ బెక్కపత్యములు పుట్టు, | హస్తమునఁ గర్మసఫలత, యవులతార సుందరాకార యుతులగు సుతులఁ గనుట, | యనిలతార వాణిజ్య వర్ధనము గలుగు. |
168 |
| సీ. |
వినుము విశాఖ సత్తనయ బహుత్వ మ | నూరాధ రాజాధికార, మైంద్ర మునఁ బ్రభుత్వము పెంపు; మూలఁ బూర్వాషాఢ | నారోగ్యమును నుత్తమాతిశయము, నుత్తరాషాఢ శోకోదయ రహితత్వ, | మభిజిత్తునందు విద్యాభియుక్తి, శ్రవణ కాలమునఁ బరమ గతి సిద్ధి, ధ | నిష్ఠ రాజ్యము, జలనిధిపతార |
|
| తే. |
మొదలుగాఁ దారకంబులు మూఁట నఖిల | కార్యఫలములు, సదజావికములు గోవు, లవుల మూఁటను గుప్య వృద్ధ్యశ్వకాయు | వులు శుచి శ్రాద్ధకర్తకుఁ గలుగు నధిప!’ |
169 |
| వ. | అనిన నప్పుడమిఱేఁ డప్పురుషవరునిం ‘బితృ పూజనంబులకుఁ బాత్రంబు లెట్టివి గావలయు?’ నని యడిగిన నయ్యమరనదీనందనుం డిట్లనియె. | 170 |
| క. |
దైవిక కృత్యంబులకును | భూవర! భూసురుల సూక్ష్మముగ శోధింపం గా వలదు గాని పితృ పూ | జావిధికిఁ బరీక్ష వలయు సమ్యగ్భంగిన్. |
171 |
| వ. | కావున నీ వడిగి మేలు చేసి తాకర్ణింపుము. | 172 |
| తే. |
కులవయో రూపశీల విద్యల నుదాత్తు | లనఁగఁ దగువారు పంక్తి పావనులు తద్గు ణమ్ము లారయ లేని జనములు పంక్తి | దూషకులు పైతృకమునకు దోషదూర! |
173 |
| వ. | మఱియును బంక్తి దూషకులం జెప్పెద నాకర్ణింపుము. | 174 |
| సీ. |
జూదరి గరదుండు వేదంబు సదువని | వాఁడు వడ్డికి నిచ్చువాఁడు గాయ కుండు గ్రామము పనిఁ గుడుచునాతఁడు గృహ | దాహి కుష్ఠము గల తనువు నాతఁ డఱుఁ దెవుల్ గొన్నాతఁ డఖిల వస్తువులును | నమ్మెడు నతఁడు సోమమ్ము విక్ర యించిన యతఁ డబ్ధి సంచార లాభోప | జీవకుం డుర్వీశ సేవకుండు |
|
| తే. |
భార్యయును దాను బుత్రులఁ బంచికొన్న | వాఁడు పసులఁ బెక్కేలెడువాఁడు కపట కృత్యముల మ్రుచ్చిమిని శిల్పకృతుల బ్రదుకు | వారు పంక్తిదూషకు లండ్రు పౌరవేంద్ర!’ |
175 |
| వ. | అని చెప్పి వెండియు. | 176 |
| క. |
‘తలఁ జీరసుట్టియును జె | ప్పులు దొడిగియుఁ జేసినట్టి భోజనము ఫలం బలఘుచరిత! పద్మజుఁ డసు | రల భాగం బని విధించెఁ బ్రకటఫణితులన్. |
177 |
| తే. |
పలుదెఱంగుల వంటకంబులఁ బ్రమాద | జాతమై యశుచిత్వంబు సంభవించి నప్పు డసురులు గొండ్రు క్రియా ఫలంబుఁ; | దిలలు పైఁ జల్ల నశుచిత దొలఁగు నండ్రు. |
178 |
| క. |
శాంతుఁడు సువ్రతశీలుఁడు | దాంతుం డధ్యాపకుండు దయగలవాఁ డ త్యంత ప్రబోధ సంప | ద్వంతుఁడు పావనులు భూపవర! పంక్తులకున్. |
179 |
| క. |
వ్యాకరణ ధర్మశాస్త్ర వి | వేకములుఁ బురాణజాత వేదిత్వము బ్ర హ్మైకత్వ బోధనము నధి | పా! కలిగినవారు పంక్తిపావనులు గడున్. |
180 |
| తే. |
మేలి గుణములు గనియు నమిత్రజనము | శ్రాద్ధ పాత్రంబుఁ జేయంగఁ జన దమిత్ర దత్తమైనది భస్మహుతంబుఁ జౌట | నిడిన విత్తును బోలెనై చెడు నృపాల! |
181 |
| క. |
మును ముట్ట నెఱిఁగి శ్రాద్ధం | బునకుం గైకొనుట మేలు భూసురునిం గై కొని యరసి కాఁ డనిన నా | తని యుమ్మలికంబు సెఱుచు ధార్మికు నైనన్. |
182 |
| క. |
ఈ తెఱఁగు లెల్ల నెఱిఁగి సు | నీతంబుగ శ్రాద్ధ మధిక నియతి నడపు ని ర్ధూత దురితుండు నడచుఁ బ్రి | యాతిశయం బెసఁగ దేవయానమున నృపా!’ |
183 |
| వ. | అని చెప్పి శాంతనవుండు కౌంతేయాగ్రజునితో మఱియు నిట్లను ‘బ్రహ్మమానస పుత్త్రుండగు నత్రిమునీంద్రు వంశంబునకుం దొడవగు దత్తాత్రేయ నందనుండు నిమినామధేయుండగు సంయమి కొడుకు శ్రీమంతుండను పేరివాఁడు మృతుం డగుటయు. | 184 |
| క. |
నిమి యక్కుమారునకు శ్రా | ద్ధము సేయుచు నుండి భక్తిఁ దలఁచినఁ గృప న త్రిమునీంద్రుఁడు వచ్చి క్రియా | సమీక్షణము సేసె మది నెసఁగు నర్మిలితోన్. |
185 |
| వ. | అట్లు పావక క్రియా కలాపం బనుసంధించి యా సంయమివరుండు. | 186 |