| పురాణేతిహాసములు | శ్రీమహాభారతము | ఆనుశాసనికపర్వము - తృతీయాశ్వాసము |
| తే. |
వర్ణములకెల్ల నింద్రియ వ్యాప్తి నిగ్ర | హంబు వలయు నియ్యది గన్నయంతఁ దృప్తిఁ బొంది యొండాసపడకున్న నొందు సాధు | జనులు వెదకు ననామయ సత్పదంబు. |
318 |
| తే. |
పరమమైన యీ ధర్మంబు వట్టి పాప | యోనులగు కామినులును వైశ్యులును శూద్రు లును సుగతి గాంతు రనిన సజ్జనతఁ బరఁగు | బ్రాహ్మణులకు రాజులకును బ్రాఁతె సుగతి? |
319 |
| వ. | అని చెప్పి వెండియు. | 320 |
| సీ. |
బోధ మక్షీణపాపునకుఁ గల్గదు సద్గు | రుండు సెప్పంగ సంశ్రుతములైన పనులఁ బాపంబులు వాసిన నిర్మల | జ్ఞానోదయం బగు దాన గర్వ ముదయింప వచ్చిన నుడుపంగవలయు గ | ర్వంబున గురుసమారాధనంబు వదలిన నా బోధవైభవ మెడలిన | యంతటఁ బోక కీ డావహిల్లుఁ |
|
| ఆ. |
బరమబోధమునకు ఫల ముపశాంతిగా | నెఱిఁగి యెంతబోధ మెక్కు డయ్యె నంతశాంతుఁ డగుచు ననవరతంబును | గురునిఁ గొలిచి మేలు పురుషుఁ డొందు. |
321 |
| సీ. |
రక్షించునది యుదరంబు శిశ్నము ధృతిఁ | బాణిపాదములు దృక్పాటవములు వినుఁ డింద్రియంబుల మనమును మనమున | బుద్ధి నిట్లైనఁ బ్రబోధవికచ హృదయస్థుఁడై ధూమ మెడలిన శిఖివోలె | వెలుఁగు దేవునిఁ జూచు వెరవు గలుగు యుక్తుండు గాకేల యొదవు మహీశ్వరుఁ | గనుట? యుక్తాత్ముండు గనును భక్తి |
|
| తే. |
నట్టి భంగికిఁ జాలిన యట్టిఁడైన | వికృతిషోడశకంబును ప్రకృతి సప్త కంబు మూలప్రకృతిఁ జిత్తకలన నరయ | వికృతియును బ్రకృతియుఁ గాని విభునిఁ గాంచు. |
322 |
| క. |
ఇది సాంఖ్యానము దీనిని | మది కలవడఁ జేసికొనుచు మఱవక గురు ని ర్మదుఁడై కొలువఁగఁ గేవల | పదము నతని కరుణ పెంపు ప్రకటము సేయున్. |
323 |
| తే. |
భిక్షుభావంబుఁ బొంది యీ శిక్ష యూఁది | మెలఁగు నర్హత త్రైవర్ణికులకుఁ గలదు శూద్రునకు భిక్షుసంసర్గ సులభ మమల | పదము వానికి భిక్షుతఁ బరఁగఁ జనదు. |
324 |
| క. |
పరమజ్ఞానుల యొద్దను | బరఁగిన నజ్ఞుఁడును బోధభరితుఁడగు నిరం తర మేరుసమీపస్థితి | హిరణ్యరుచిఁ గాక మెసకమెసఁగిన పగిదిన్. |
325 |
| క. |
గురు శుశ్రూషా మహిమం | గరుణఁ జతుర్వర్ణ హితముగా నిమ్మాడ్కిం బరివర్ణితంబు సేసెం | బరాశర మునీశ్వరుండు పౌరవముఖ్యా! |
326 |
| వ. | అని సకల ధర్మోపదేశధుర్యుండైన భీష్ముండు పరాశర మునివర్యు వాక్యసంచయంబు సెప్పినం బరితుష్టుండయి పరమ వినయంబునం బాండవాగ్రజుం డక్కురుకులాగ్రగణ్యుతో ‘నరులు సురలకు వంద్యులగు వారును గలరని విందు వారల వర్తనంబెట్టి దెఱింగింపు’ మనిన నతం డతని కిట్లనియె. | 327 |
| సీ. |
‘ఇట్లు మాతలి యమరేంద్రుని నడిగిన | ధర్మార్థ కామముల్ ధర్మచరిత వర్తనఁ జెల్లించువారు, వామాక్షులు | గోరఁగాఁ దగు రూపగుణ సమృద్ధి గలిగియు వర్జితకాము లయ్యెడు వారు | విద్యాధనైశ్వర్యవిషయ గర్వ విరహితులగువారు విజితేంద్రియులు నిజ | దారతృప్తులుఁ దపోధనము గాఢ |
|
| తే. |
తత్పరతఁ గూర్చు ఘనులు సత్యవ్రతులును | బరమశౌచులు బహుకార్యపరత లేని గూఢధర్ములు సన్న్యాస కోవిదులును | దనకు నభివంద్యు లగుట యతండు సెప్పె. |
328 |
| వ. | అనిన విని ధర్మతనయుండు ‘తటాక నిర్మాణ రూపంబగు ధర్మంబు విశేషంబు వినవలతుం జెప్పవే’ యనుటయు ననిమిషనదీనందనుం డాదరభరితుండై. | 329 |