| పురాణేతిహాసములు | శ్రీమహాభారతము | అశ్వమేధపర్వము - తృతీయాశ్వాసము |
| సీ. |
తగువారిఁ గాంచి యత్యద్భుతం బగుభవ | జ్జనకుతెఱంగు విస్తార మొప్పఁ జెప్పిన, వార లచ్చెరువాటు సంతసం | బును నెమ్మనంబులఁ బెనఁగొనంగఁ బద్మనాభు ననేక భంగుల వినుతించి, | ‘యిట్టివి వింతలే? యెల్లనాఁడు నిట్టులకాక మాయెడ నీదు కరుణ పెం’ | పని యభినందించి, రట్లు గలిసి |
|
| తే. |
నెమ్మిఁ దారును గృష్ణుండు సమ్మదమున | నుచిత వర్తన కలితులై యుండఁ గొన్ని దివసములకు సంప్రీతి నేతెంచి బోధ | భాసితుం డైన సత్యవతీసుతుండు. |
206 |
| క. |
ఏతెంచిన గోవింద స | మేతంబుగ నెదురుకొని మహిత పూజా సం ప్రీతునిఁ గావించి, యతని | మీ తాతలు గొలిచియుండి, మృదు వచనములన్. |
207 |
| వ. | సముచితగోష్ఠినడపి; రప్పాడండవాగ్రజుండు మునిజనాగ్రణితో ‘భవత్ప్రసాదంబునం బడసిన యమ్మహా ధనంబు మహానీయంబుగా నశ్వమేధయాగంబునం దుపయోగంబు నొందింపఁ గోరెద; ననుజ్ఞ యీవే!’ యనిన సంతసిల్లి యాసంయమివరుం డిట్లనియె. | 208 |
| ఆ. |
‘తురగమేధ మఖిల దుష్కృతహరము, నీ | వది సమగ్ర దక్షిణాన్వితముగఁ జేసి నిర్మలత్వ భాసమానుండ వై | వెలయు, మమృతకిరణకులవరేణ్య!’ |
209 |
| చ. |
అనవుడుఁ బ్రీతి నొంది యతఁ డచ్యుతుఁ గన్గొని ‘భవ్య మైన యి ప్పని తగ నిట్లు చేయు మని పన్పుము; తల్లియుఁ దండ్రియున్ గురుం డును సచివుండు నిష్టసఖుఁడుం గరుణాకర! నీవ మాకు; నీ యనుపమ ముఖ్యవృత్తి జగ మంతటికిన్ గతి; వేయు నేటికిన్?’ |
210 |
| వ. | అనిన విని యంబుజనాభుం డతని కిట్లనియె. | 211 |
| ఉ. |
‘వ్యాసులు పంచినట్ల నియమాఢ్యతఁ జేయుద మశ్వమేధముం; జేసి కృతార్థతం బొరసి చిత్తము నెవ్వగ యెల్లఁ బాచికొ; మ్మాసుకృతంబు ధర్మనిచయ ప్రవరం బని యేన చెప్పి కా దే సుగుణాభిరామ! నిను దీనికిఁ జొన్పితి మున్ దృఢంబుగన్. |
212 |
| చ. |
అనుమతి యింక వేఱ పడయం దలఁ పేటికిఁ గౌరవేంద్ర! న న్బనుపుము, వాజిమేధకరణంబున కేపని చేయువాఁడ? నీ యనుజులు నల్వు రే నొకఁడ నధ్వరకార్యము లెల్ల నీదు నె మ్మనమున కెక్కఁ జేయుదుము; మాన్యచరిత్ర! తొడంగు మర్థితోన్.’ |
213 |
| సీ. |
అన విని, సమ్మోద మారిన చిత్తంబు | తో నభినందించి, యా నరేంద్ర వరుఁడు పారాశర్యువలను గనుంగొని | ‘దీక్షకు నయ్యెడు దినము మీరు చూచి యా సంస్కార మాచరింపుఁడు దయ’ | ననవుడు నమ్ముని యాజ్ఞవల్క్యుఁ బేర్కొని, పైలునిఁ బ్రీతి నెఱింగించి, | వారును నేనును వసుమతీశ! |
|
| ఆ. |
నడపవలయు పనులు నడపు వారము; చైత్ర | మాస కలిత పౌర్ణమాసి నిప్పు; డరయఁ బనుపు మేధ్య మగుతురంగముఁ దద్జ్ఞు | లైన యట్టి జనుల; నంచితాత్మ! |
214 |
| క. |
వేదోక్త విధి సహిత భ | వ్యాదరమున విడువఁ బడిన యయ్యశ్వం బీ మేదినిఁ గలయం దిరుగును | నీ దగు నిర్మలయశంబు నెఱయ మెఱయఁగన్ |
215 |
| వ. | సర్వ సంభారంబులును సమకట్టింపుము; స్రుక్ సువాది క్రతు సాధనంబులు గ్రొత్తలుగాఁ గనకంబునం గావింపం బనువు’ మని చెప్పిన నప్పుడమిఱేఁడు. | 216 |
| క. |
తురగ పరీక్షావిదులగు | పురుషులఁ బిలిపించి, ‘యశ్వపుంగవుఁ గని తెం; డరయుఁడు మనకొదమలలో | నిరుపమ లక్షణముఁ గీర్తనీయంబును గాన్. |
217 |
| వ. | అని పలికి కర్మాధికారులం గలయం గనుంగొని యజ్ఞంబునకు వలయునట్టి భాండ ప్రముఖంబులయిన సాధనంబులును, స్రుక్స్రువాద్యుపకరణంబులును సువర్ణమయంబులుగా వేగంబ చేయింపవలయు’ నని నియోగించిన, నట్ల కాక యని చని వారును బదంపడి. | 218 |
| క. |
తురగంబును సంభారో | త్కరమును గొనివచ్చి చూప ధర్మజుఁడు పరా శరసుతునకు వాని వినయ | పరత సమర్పించెఁ గురునృపాలవరేణ్యా! |
219 |
| క. |
ముని యశ్వముఁ జూచి కరం | బనురాగముఁ బొంది ‘మేధ్య మగు నిది; దీనిన్ వినుత విధానమున విడుత’ | మనవుడు నతఁ డతనితోడ నాదర మలరన్. |
220 |
| తే. |
‘దీని రక్షింప నర్హుండు మాననీయ | బోధ! యెవ్వండు? నీదు సద్బుద్ధి నరసి యిట్టివాఁడని యానతి యిమ్ము నాకు’ | ననిన నమ్మునినాథుఁ డయ్యధిపుతోడ. |
221 |
| క. |
‘దివ్యాస్త్ర విదుఁడు, ధిషణా | భవ్యుఁడు, శౌర్యోత్తరుండు పార్థుఁడు దగు న శ్వవ్యాపన క్రియకు’ నితఁ | డవ్యాహతి నాచరించు నక్కార్యంబున్. |
222 |
| వ. | భీమసేనుండును నకులుండును మన రాష్ట్రంబు రక్షించువారు; భవదీయ కుటుంబ కార్యంబులు సహదేవుండు నడపువాఁ’ డని నిర్దేశించిన. | 223 |