శ్రీమహాభారతము - సౌప్తికపర్వము - ద్వితీయాశ్వాసము - ధర్మరాజునకుఁ గృష్ణుఁడు శివప్రభావంబు చెప్పుట - కవిత్రయ భారతము - కవిత్రయము - నన్నయ - తిక్కన - ఎఱ్ఱన - ఆంధ్రమహాభారతము

ధర్మరాజునకుఁ గృష్ణుఁడు శివప్రభావంబు చెప్పుట (సం. 10-17-6)

చ.	‘హరుఁ, బరమేశ్వరేశ్వరుఁ, గృపాతిశయార్ద్రు, నమేయమూర్తి, శం కరు, నచలైక భక్తిరసగమ్యుని, నవ్యయు, నిందుమౌళిఁ ద త్పరమతి నాశ్రయించి యనపాయబలోద్భటశౌర్యసంపదన్‌ గురుతనయుండు గాంచి యధికుం డగుటం బగదీర్చె నమ్మెయిన్‌.	107
చ.	శివుఁడు ప్రసన్నుఁడైన నఱచేయునె యెవ్వరికైన? రాజపుం గవ! యమరత్వమైన, బలఘస్మరు గెల్వఁగ నోపునట్టి ద ర్ప విభవమైన నిచ్చుఁ; బరిపంథు లనేకుల నొక్కరుండు బా హువిలసనంబు ఘోరముగ నోర్వఁగఁ జాలుట యీగి చోద్యమే?	108
ఉ.	తెల్లమి గాఁగ నేను శివదేవు నెఱుంగుదు; భూతసంచయం బెల్ల జనింప, నిల్వఁగ, లయింపఁగఁ జేయు నతండె; యవ్విభుం డుల్లమునం దలంప భువనోత్కరవిశ్వవిధానయుక్తి వ ర్తిల్లుచునుండు; భక్తికి విధేయుఁ, డమేయుఁడు కౌరవేశ్వరా!	109
వ.	అమ్మహాదేవుని దివ్యలీలలు సెప్పెద నాకర్ణింపుము.	110
సీ.	భూతసంచయ సృష్టి బుద్ధిఁ దలంచి య \| ప్పరమేశుఁ గానఁగ బ్రహ్మ యరిగి తనదు మనోవృత్తి దగ నెఱింగించిన, \| నమ్మహాత్ముండు తదభిమతంబు గావింపఁ బూని తపోవిభవం బేమి \| పనులకు నైనను బ్రథమసాధ నంబని యూహించి, యంబుసమర్పిత \| నిజమూర్తియై, తపోనిష్ఠ నుండె;
తే.	నా విరించియు నద్దేవదేవు రాక \| బహుసహస్రవర్షంబులు వార్చియుండి, నిజతపఃప్రభావంబున నిపుణచిత్తు \| దక్షుఁడనువాని సృజియించె; ధరణినాథ!	111
వ.	ఇట్లు సృజియించి యవ్విరించి యతని నాలోకించి ‘ప్రజల సృజియింపు’ మని పంచిన, నతండు ‘పెద్దవా రొండ్లు లేరై రేనియు సృజియించెద’ ననిన, నప్పరమేష్ఠి ‘పరమేశ్వరుండు జలనిమగ్నుండై యున్నవాఁ; డేను నిన్ను నియోగించెద; నింక సృజియించుపెద్ద లెవ్వరును లేరు. సృజియింతువు గాక’ యనవుడు నమ్మహాత్ముండు దేవాసురమనుష్యతిర్యగాత్మకభూతంబుల సృజియించిన, నాఁకొని యవి దక్షప్రజాపతి భక్షింపం గవిసిన.	112
ఆ.	అతఁడు బ్రహ్మపాలి కతిరయంబునఁ బాఱి \| ‘భూతతతులు నన్నుఁ బొదువకుండ నాఁగవలయు; వాని కాహారములు గల్పి \| తములు సేయవలయుఁ దగ మహాత్మ!’	113
వ.	అనిన విని యా జగత్కర్త యోషధులును ఫలమూలాదిభక్ష్యసంపదుపకారంబులుగా వృక్షలతాగుల్మంబులను గల్పించి, యా భూతంబులకు వాని నాహారంబులుగా సమర్పించి, మఱియును బలిష్ఠభూతంబులకు దుర్బల భూతంబులు భక్ష్యంబగుం గాక యనియు నాదేశించె; నంత నా భూతంబులు ప్రీతంబులై చని తత్ప్రకారంబున వృద్ధినొంది సంతానరూపంబున సమృద్ధంబు లగుచునుండెఁ; బెద్దకాలంబునకు బాలేందుధరుండు జలంబులు వెడలివచ్చి భూతకోట్ల నాలోకించి కోపించి నిజలింగంబుఁ బుచ్చి నేలనిడినం గని యా నీరజాసనుండు భవునిం బ్రశమనవాక్యంబుల ననునయించుచుఁ జేరనరిగి ‘లింగంబు నిట్లేల చేసి?’ తనుటయు నద్దేవుండు.	114
క.	‘భూతంబుల సృజియించుట \| కై తోయములందు మునిఁగి యత్యుగ్ర తపః స్ఫీతుఁడనై వచ్చితి నొరు \| చేత సృజనమగుట నిట్లు సేసితి దీనిన్‌.’	115
వ.	‘భూతంబుల సృజియించుటకుం గాక లింగంబు దన కేల?’ యని పలికి సంరంభవిజృంభితుం డగుచు మాల్యవంతంబునకుఁ జని మహాతపంబు సేయుచుండ.	116
క.	ఆ సమయంబున లింగము \| భాసురగతిఁ జూడ నొప్పె బ్రహ్మాదులకుం; జేసిరి పూజలు వారలు \| వాసవముఖ్యామరాదివర్గముఁ దారున్‌.	117
వ.	అంతం బెద్దకాలంబునకు.	118